ds. Klaas Hendrikse te gast bij de oecumenische gespreksgroep
 

  Dinsdag 19 mei 2009 was ds. Klaas Hendrikse, vrijzinnig predikant uit Middelburg en Zierikzee, op uitnodiging van de oecumenische gespreksgroep Hansweert-Schore in de consistorie van de Protestantse kerk in Hansweert aanwezig.
Voor alle duidelijkheid: de oecumenische kring bestaat uit een aantal gemeenteleden van de PKN kerk Hansweert-Schore en van de RK kerk Hansweert.

Het doel van de uitnodiging was om met de auteur ds. Hendrikse, vooral bekend van zijn bestseller ‘Geloven in een God die niet bestaat’ op deze laatste avond van het seizoen eens van gedachten te wisselen. Een heel seizoen is zijn boek door de leden van de oecumenische groep in gedeelten besproken. Dit gebeurde onder leiding van de R.K. pastor Wiel Hacking, die voor iedere gespreksronde een heldere samenvatting van een of meerdere hoofdstukken maakte, zodat de deelnemers zich konden inlezen om op de desbetreffende avond erover met elkaar te discussiëren.

Anton van ‘t Westende
De avond begon met 1 minuut stilte ter nagedachtenis aan Anton van ‘t Westende die vorige week is overleden. Anton was mede lid van de gesprekskring en was nog op de voorlaatste bijeenkomst aanwezig geweest.

Nadat de koffie of thee was geserveerd kwam het groene boek, waar de dominee zo prominent opstaat bij alle deelnemers één voor één op tafel.
‘De foto had eigenlijk op de achterkant van het boek moeten staan’, vertelt Hendrikse. ‘Maar omdat de uitgever op een gegeven moment met het woord manifest (van een atheïstische dominee) op de proppen kwam, (ik was daar zelf nog niet eens opgekomen) zou de foto op de voorkant beter tot zijn recht komen, omdat het om een persoonlijk geschreven manifest gaat’. ‘Een boek in de ik en jou vorm’. Uitgevers weten natuurlijk wel iets van marketing, aldus ds. Hendrikse, ze maken niet één foto, maar vele om hun keuze te maken en bepalen dan met een pakkende titel zo de uitstraling van het boek.
Ik denk dat ze daar goed in geslaagd zijn !

Ik had wel verwacht dat er veel negatieve geluiden over het boek zouden loskomen, maar.... zeker bij lezingen heb ik ook veel positieve reacties gekregen. En wat me trof, daar kun je eigenlijk enkel maar van dromen, was dat het boek een enorm bereik heeft gehad tot in alle kringen en tot in de verste uithoeken van ons land. Ook vele niet-kerkelijken zijn nieuwsgierig geworden en hebben het boek aangeschaft en er kennis van genomen.

Gewetensnood
Gewetensnood heeft Klaas Hendrikse over het boek nooit gehad, omdat het proces om het te schrijven langzaam gegroeid is. Wel heb ik van collega’s later vernomen, - één en ander was opgetekend in een rapport - dat er in die tijd
predikanten waren die dat wel hadden. Met het rapport, waar ook in stond, dat 1 op de 6 predikanten twijfelden aan

 

het ‘bestaan’ van God is vervolgens niets gedaan en is ergens onder in een bureaula terecht gekomen. 

Van predikanten in het land heb ik veel bijval gekregen, veel meer dan ik had durven hopen. De reacties waren meestal zo: dat men blij was met het boek omdat het thema’s aan de orde stelt, die ze zelf niet op de agenda konden krijgen zonder zelf in de problemen te komen. Ze kunnen nu als het ware in de slipstream mee, anders worden ze er wel door de gemeenteleden over aangesproken. Dus het gaat er niet om of ze het wel of niet eens zijn, maar dat het op de agenda komt!
Voor mij is echter predikant zijn altijd vreugde, al voel ik me wel een nieuwkomer en een vreemdeling op het kerkelijke erf. Het meeste 'gevoel’ had ik altijd bij ‘binnenlopers’, ‘overlopers’ of ‘twijfelaars’. Dit is altijd al mijn publiek geweest en dat zijn ze eigenlijk nog.

Vele meningen en vragen werden aan ds. Hendrikse voorgelegd. Vragen betrekking hebbend op de wetenschap, het scheppingsverhaal. Wat is het gebied van de wetenschap en wat van de religie? 
'Houdt het uit elkaar' is zijn advies. 'Genesis wil niet vertellen hoe de hemel en aarde is ontstaan, het is niet meer dan een geloofsbelijdenis, iedere theoloog weet dat', aldus ds. Hendrikse.

De visie op de toekomst van de kerk is volgens ds Hendrikse niet rooskleurig. Volgens de predikant komt dat omdat de kerk niet de taal spreekt van deze tijd. Jongeren in de kerk hebben er niks te zoeken en.... ik geef ze nog gelijk ook.
Als ik eens een jong stel in de kerk zie, dan hebben zij zich vergist of ze willen gaan trouwen, aldus de Middelburgse predikant. Er moet naar mijn mening snel wat gebeuren, want de PKN verliest per maand vele leden!

Ziekenhuis
Nog een interessante gedachtenwisseling ontspon zich toen de dominee werd verweten weinig uit de bijbel te spreken bij bezoek aan bv een ziekenhuis. Die opvatting erken ik zegt Klaas Hendrikse. Bij een bezoek aan een ziekenhuis of een sterfkamer wil ik helemaal leeg zijn. Ik loop meestal eerst helemaal rond het gebouw voordat ik naar binnen ga. Als ik iets bij me heb, zie ik dat als een soort programma en dat wil ik niet. Ik wil daar zitten als Klaas Hendrikse in het vertrouwen dat er iets kan gebeuren tussen 2 mensen, waar ik van tevoren geen zinnig woord van kan zeggen wat er gebeurt. Dan ben ik trouw aan mezelf en aan wat ik onder 'geloven' versta. Dus niet een bijbel openslaan en een tekst lezen van ‘dat zal wel passen’.

Dit en nog veel meer thema’s zorgden ervoor dat de avond snel voorbij ging en het gauw laat werd. Op het eind van de avond kreeg de dominee uit handen van Cobi Coppoolse namens de gehele gesprekskring een boekenbon uitgereikt. En tot slot dankte pastor Wiel Hacking ds Klaas Hendrikse voor zijn komst en zijn bereidheid om met ons mee te praten. 
Voor het thema dat de groep wil gaan bespreken in het nieuwe seizoen zullen de leden op zoek moeten naar een andere schrijver, want van Klaas Hendrikse is, naar zijn zeggen, geen nieuwe uitgave meer te verwachten.

Jaap Janse

 

Deze pagina is het laatst gewijzigd op 22 mei 2009